Cenote The Pit - Cenote Jacinto Pat - nurkowanie kawernowe

Kawernowa Korona Jukatanu

Cenote The Pit N° 19.235 W° 87 24.354 16Q 0457215 UMT 2247298

Sistema Dos Ojos, Riviera Maya, Jukatan, Meksyk

In Xanadu did Kubla Khan
A stately pleasure dome decree,
Where Alph, the sacred river ran
Through caverns measureless to man
Down to a sunless sea

Samuel Taylor Coleridge

Cenote The Pit, El Pit, Cenote Jacinto Pat to jedna z trudniej dostępnych, ale równocześnie najbardziej emocjonujących jaskiń Kawernowej Korony Jukatanu. Cenota The Pit należy do sekcji Dos Ojos, systemu jaskiniowego Sac Aktun i wyznacza jedno z jego extremów – 119,1 m głębokości. To zarazem najgłębsze miejsce w Cenotach na Riviera Maya, skrywa się w odkrytym przez Steve'a Bogaertsa Skid Row Passage, znajdującym się głęboko "pod podłogą" Cenote The Pit. Cenota The Pit jest obecnie znana pod nazwą Cenote Jacinto Pat, pochodzącą od nazwy "ejido" - majańskiej wspólnoty, do której należy teren, na którym znajdują się m.in. cenoty Dos Ojos oraz The Pit.

Droga do cenoty wiedzie przez piękny las tropikalny od zjazdu z 307 przy Cenote Dos Ojos: N 20° 18' 56,2" W 87° 22' 02". Tam również uiścić trzeba opłatę za nurkowanie. Kiedy wykonywaliśmy swoje pierwsze nurkowanie kawernowe w Cenote The Pit w roku 2008, ostatnie paręset metrów drogi przez selvę trzeba było pokonać na piechotę, niosąc ze sobą sprzęt nurkowy. Jedynym sposobem na zejście do jaskini był skok z wysokości 6-8 metrów, zaś po nurkowaniu sprzęt nurkowy trzeba było wyciągać z wody na linie. W roku 2012 pojawiły się w Cenote The Pit metalowe schody. W rok później był tu już parking, toalety i normalna droga, część drzew przy cenocie wycięto. O ile oprawa lądowa poprzedzająca nurkowanie w Cenote The Pit uległa drastycznemu ucywilizowaniu gubiąc klimat pierwotnej eksploracji, o tyle samo nurkowanie w The Pit pozostaje jednym z najsilniejszych przeżyć, jakich może doświadczyć człowiek nie tylko na Riviera Maya...

Nurkowanie kawernowe w Cenote The Pit (Cenote Jacinto Pat)


Nurkowanie kawernowe w Cenote The Pit można nadal rozpocząć skokiem. Jeżeli ktoś boi się wysokości, przed skokiem w sprzęcie można spróbować dla pewności kilka razy bez, oczywiście każdorazowo upewniając się, że nie ma nikogo przy powierzchni w tej coraz bardziej popularnej cenocie. Skok do wody z tej wysokości obowiązkowo wykonujemy z płetwami w rękach i maską nurkową na szyi. Nurkując w Cenotach warto ćwiczyć ten sposób wejścia do wody już od pierwszych dni. Przyda się później w takich miejscach, jak Cenote Angelita, Cenote Calavera, czy właśnie Cenote The Pit.

Cenote The Pit, podobnie jak Angelita ma budowę studni krasowej. Wierzchołek talusa - stożka usypanego z oberwanego sklepienia i materii organicznej, jaka przez tysiąclecia osypywała się do cenoty oraz otaczająca go haloklina znajduje się tu na głębokości aż na 36-38 m. Wejście do cenoty ma kształt podłużnej szczeliny, która powstała w miejscu, w którym selva zawaliła się do gigantycznej pieczary znajdującej się pod spodem. Spora część najeżonego potężnymi stalaktytami sklepienia pozostała na miejscu.

Kawerna od samego początku imponuje rozmiarem. Wąska szczelina wlotowa zalewa zwykle wnętrze pieczary długimi promieniami światła, prezentując śmiałkom jej ogrom. Talus - samotna wyspa zbudowana ze szczątek zawalonego sklepienia wyłania się spośród mgieł niczym mityczna wyspa Avalon. Siarkowodór jest tu znacznie rzadszy niż w Cenote Angelita, jego kolor wpada więc w srebrzystą biel, przypominając bardziej chmury niźli bagniste jezioro siarki.

Tuż przy ścianie cenoty opuszczamy się dalej w dół, zanurzając się w nieco cieplejszej, słonej wodzie. Niewielka nisza na 42 m kryła niegdyś szczątki ludzkie. Dwa dobrze zachowane piszczele i czaszkę – niestety zgruchotaną przez nieuwagę pewnej znanej i bardzo ważnej osoby. Nurkujemy dalej wzdłuż ściany, a niebawem po prawej stronie otwiera się widok na przestwór jaskini ze świecącym promieniście otworem. Srebrzysta chmura jest z tej strony na tyle cienka, że pozwala na to. Niesamowity widok.

Dno Cenote The Pit opada wzdłuż ściany i stoku talusa na 55 m, przechodząc w korytarz prowadzący do komnaty Wakulla Room na 14 m. My spiralną trajektorią nurkujemy jednak w górę, wzdłuż ścian jaskini, zwolna wytracając głębokość. Na około 12 m ze studni odchodzą boczne korytarze łączące The Pit z innymi cenotami systemu Dos Ojos. Na głębokości 5 m, pomiędzy zębami potężnych stalaktytów zamocowany bywa dzwon dekompresyjny. Dla nurków-eksploratorów jaskiniowych Cenote The Pit to brama do naprawdę głębokich nurkowań.

Wyjście z Cenote The Pit jest teraz proste dzięki drewnianej platformie i metalowym schodom. Sprzętu nie trzeba już wciągać na linach. Patrząc na wysokie strome ściany wokół cenoty jednak i to smakuje przygodą, a moc wrażeń jakie przepełniają nas po nurkowaniu w największym diamencie Kawernowej Korony Jukatanu sprawia, że długo jeszcze będziemy promienieć euforią. Podobnie jak w wypadku innych cenot Korony czy generalnie życia sprawdza się, że im coś jest trudniej dostępne tym bardziej warto jest po to sięgać. W życiu wszystko co warte musi mieć swoją cenę, a poziom satysfakcji z osiągniętego celu jest co najmniej wprostproporcjonalny do włożonego wysiłku...

Eksploracja Cenote The Pit (Cenote Jacinto Pat)

Pierwszymi odkrywcami Cenote The Pit w latach 90' byli Dan Lins i Kay Pozda Walten, którzy znaleźli przejście do cenoty w Listopadzie1994, dopływając do niej z odległej o prawie półtorej kilometra cenoty Tikin Ich. Lins i Walten już wtedy szukali połączenia systemu Dos Ojos z Nohoch Nah Chich (obecnie Sac Aktun). Mając Cenote The Pit za plecami znaleźli ukryty pod chmurą siarkowodoru, szeroki na 10 m korytarz prowadzący w dół. Udało im się wtedy zejść aż na 75 m.

W Kwietniu 1997, po usunięciu zniszczeń po huraganie Roxanne, już prosto do cenoty The Pit przybył zespół eksploratorów w składzie Kay i Gary Walten oraz Jill i Paul Heinerth. Odkryli oni wtedy szeroki na 20 m i wysoki na 12 m Cardea Passage - korytarz prowadzący z dna cenoty w dół, aż na 90 m. Korytarz kończył się zawaliskiem, jednak Paul Heinerth znalazł w nim restrykcję, a po przeciśnięciu się przez nią odkrył gigantyczną komnatę - Wakulla Room. Zauważono błyskawicznie, że jaskinia na dolnym piętrze prowadzi w kierunku Blue Abyss w ówczesnym systemie Nohoch Nah Chich. Jeszcze w tym samym roku Dan Lins i Andreas Matthes odkryli Bypass, przejście do Wakulla Room na głębokości 85 m, obchodzące zacisk między Wakulla Room a Cardea Passage na głębokości 90 m. Wakulla jednak przechodziła w niski wysoki na metr i szeroki na dwa metry korytarz BMB Passage (Blow My Body), zbudowany z mocno skorodowanego wapienia. Perkolacja błyskawicznie odcinała wizurę. Robiło się niebezpiecznie, to jednak nie był jeszcze koniec eksploracji.

Buddy Quattlebaum, tracąc przy tym resory w jeepie, zbudował przy Cenote The Pit stały obóz z palapą, miejscami do spania kompresorem i generatorem. W samej Cenote The Pit zamontował habitat dekompresyjny przy użyciu dużego zbiornika do ogrzewania wody, jakie często widujecie na meksykańskich dachach na Riviera Maya. Eksploratorzy byli tym razem wyposażeni w rebreathery. Steve Bogaerts i Buddy Quattlebaum używając Buddy Inspiration odkryli wychodzący z komnaty Wakulla Room, w pobliżu Baypass Alph Passage (112 m), który niestety zawracał w kierunku systemu Dos Ojos. Dan Lins i Steve Bogaerts dokończyli eksploracji Alpha, a następnie odkryli Skid Row Passage (119 m) w trakcie tej samej ekspedycji. Paul Heinerth na Cis-Lunar Mk5P przebił się jako pierwszy przez BMB Passage, odnajdując niewielką restrykcję w sklepieniu i odkrył sporą komorę, szeroką na 30 m, którą nazwał na cześć swojej żony Jill's Chamber. Przez restrykcję, nazwaną Hawk-Ming Restriction przebił się następnie Steve Bogaerts i położył w Jill's Chamber dodatkowe 300 m liny, które wiodły do Next Generation Tunnel, w kierunku Blue Abyss i Nohoch Nah Chich.

Cenote The Pit okazała się również miejscem wyjątkowym jako stanowisko archeologiczne. Jeszcze w 2008 mogliśmy oglądać tu pochodzące sprzed tysięcy lat szczątki Paleoamerykanina, niestety później usunięte z cenoty. Mało kto jednak wie, że w Cenote The Pit odkryto nie jeden, a dwa szkielety Paleoindian/Paleoamerykanów (Luis Leal). Niestety obydwa zostały usunięte do rzekomych badań. Do grona eksploratorów w rejonie Cenote The Pit należą również Mike Madden, Martin van Baal, Andrew Georgitsis, Toine Peters, Nick Toussaint, John Walker i Krzysztof Starnawski, który przez kilka lat bezskutecznie usiłował połączyć system Dos Ojos z systemem Sac Aktun, próbując przedłużyć linę pozostawioną przez Bogaertsa w Next Generation Tunnel.